سه شنبه 13 مرداد 1405 - Tue 04 Aug 2026
|ف |
| | | |
کد خبر: 329350
تاریخ انتشار: 01/بهمن/1401 - 15:21

ردپای سیاست در جشنواره فیلم برلین/ ادامه رویکرد ضدهنری فستیوال‌های غربی

ممنوعیت ورود نمایندگان و رسانه‌های دولتی ایران و روسیه به جشنواره برلین اقدامی است که به خوبی خط و مشی سیاسی این رویدادهای به ظاهر هنری را نمایان میکند.

ردپای سیاست در جشنواره فیلم برلین/ ادامه رویکرد ضدهنری فستیوال‌های غربی

به گزارش پایگاه خبری «حامیان ولایت» ، به نقل از رجانیوز؛امروزه ماهیت سیاسی جشنوارهای به ظاهر هنری در غرب برکسی پوشیده نیست و کلیشه‌ی همیشگی جدایی هنر از سیاست به کلی رنگ باخته است. رویکرد سال‌های اخیر جشنواره‌های مختلفی چون اسکار، ونیز، برلین و کن خود گواه این مدعاست. اگرچه این امر معمولا در فصل جوایز این فستیوال‌ها نمود می‌یابد با این حال این بار پیش از آغاز به کار جشنواره برلین تصمیمی جنجالی از ماهیت واقعی رویدادهای اینچنینی پرده برداشت. ممنوعیت ورود نمایندگان و رسانه‌های دولتی ایران و روسیه به جشنواره برلین اقدامی است که به خوبی خط و مشی سیاسی این رویدادهای به ظاهر هنری را نمایان میکند.

 
 این روزها ردپای سیاست در تمامی مناسبات جهان به چشم میخورد. خواه یک رویداد ورزشی باشد یا یک جشنواره هنری. از تحریم تیم ملی روسیه در مسابقات جام‌جهانی گذشته تا اقدام جنجالی اخیر جشنواره برلین. اگرچه جشنواره‌های فیلم در غرب سال‌هاست نشان داده‌اند که متاثر از سیاست‌های خاص دولت‌های غربی هستند و این مسئله مختص امروز نیست.
 
همچنان که رهبری در دیدار دست اندرکاران جشنواره عمار در سال ۱۳۹۱ در این خصوص هشدار داده و فرمودند: «یکی از مسائل دروغی که در دنیا تبلیغ می شود این است که می گویند هنر نباید با سیاست آمیخته شود، در حالیکه مجموعه‌های هنری غرب از جمله هالیوود کاملا سیاسی هستند و اگر اینگونه نبود چرا به فیلم‌های ضد صهیونیستی ایران اجازه حضور در جشنواره های سینمایی را نمی دهند؟ ساخت فیلم های سیاسی بر ضد ایران و یا اعطای جایزه به فیلم‌های ضد ایرانی نشانه‌های آشکار از آمیخته بودن سیاست و هنر در آمریکا و غرب است.»
 
برای نمونه در جشنواره اخیرکن، توجه بیش از حد به فیلمی چون «عنکبوت مقدس» که اثری ضعیف و فاقد حداقل استانداردهای فیلم‌سازی است نشان میدهد معیارهای دیگری جز هنر مورد توجه است. این فیلم با نگاهی توهین آمیز به مردم ایران و باورهای دینی آنان مورد استقبال این فستیوال قرار گرفت. این رویکرد ضدهنر و غرض‌ورزانه همواره در چنین رویدادهایی وجود داشته است و این تنها مورد آن نیست. آثاری که تصویر سیاه و موهنی از ایران و ایرانی به نمایش می‌گذارند همواره مورد توجه این دست جشنواره‌ها قرار می‌گیرند.
 
از طرفی مشخصا می‌توان جشنواره فیلم برلین را  یکی از نمونه‌های تأثیر مستقیم سیاست بر عرصه هنر دانست. زمانی که آلمان به دو بخش شرقی و غربی تقسیم شده بود و آلمان غربی عملاً دولت دست‌نشانده متفقین به شمار می‌رفت، یک افسر امریکایی به نام «اسکار مارتای» توانست ارتش امریکا را متقاعد کند که اجازه برگزاری یک فستیوال فیلم در برلین داده شود. پیشنهاد وی در کمیته‌ای با حضور اعضای سنای امریکا بررسی و مقرر شد که ارتش امریکا برگزاری این جشنواره را برعهده بگیرد. فستیوال برلین عملاً با پول و مدیریت ارتش امریکا و نظارت دولت آن در آلمان اشغالی راه‌اندازی شد.
 
برلین در سال‌های فعالیتش همیشه سیاست را به عنوان بخشی از ذات وجودی خود به همراه داشته است. سال ۱۳۹۳ بود که حجت‌الله ایوبی، رئیس وقت سازمان سینمایی در نامه‌ای به دبیر جشنواره برلین نوشت: «گویی شما سیاست را بر هنر ترجیح دادید. صدای پای سیاست می‌آید و آجر‌هایی که در جشنواره شما روی هم قرار می‌گیرد به سرعت دیوار برلین تازه‌ای بر گرد جشنواره شما خواهد کشید.» این نامه پس از آن صادر شد که برلین عملاً به پناهگاه فیلم‌های ضدایرانی تبدیل شد.
 
 
در سال‌های اخیر فیلم‌های فیلمسازانی ممنوع‌الکار که مواضع تندی علیه جمهوری اسلامی گرفته‌اند با استقبال برلین مواجه شده اند.
 
اهدای جایزه خرس طلایی و نقره‌ای به جعفر پناهی و گرفتن مراسم بزرگداشت برای وی، اهدای جایزه به فیلم «شیطان وجود ندارد» ساخته محمدرسول‌اف، فیلمساز مجرم ایرانی و نمایش آثار متعدد ضدایرانی از جمله فیلم «مأمور» اسرائیل، آلمان و امریکا، بخشی از فعالیت‌های سیاسی و ضدایرانی این فستیوال آلمانی است.
 
اقدام اخیر جشنواره فیلم برلین در تحریم سینمای ایران، ادامه همین رویکرد ضدهنر و آمیخته با سیاست این جشنواره است. اگر چه این اقدام به هیچ عنوان به ضرر سینمای ایران نیست چرا که این فستیوال آلمانی، آورده‌ای جز حمایت از آثار سیاه و ضد ایرانی برای ما نداشته است. این تصمیم البته با یک تبصره همراه است که راه را برای ادامه این رویکرد باز گذاشته است. سینمای مستقل ایران جواز حضور در این فستیوال را دارا هستند!

 

مرتبط ها
نظرات بینندگان
نظرات شما